Skip to content
rejestrator domen i hostingodawca - nazwa.pl Nowoczesne usługi w chmurze
  • Narzędzia
    • Cloud Mail Program pocztowy
    • CloudHosting Panel Administracja hostingiem
    • Mailer Panel Email Marketing
    • SaaS Panel Administracja SaaS
    • VPS Panel Administracja VPS
    • Zobacz wszystkie
  • Panel Klienta

    Zalogowany:

    Wyloguj
  • Poczta
Program partnerski 50% prowizji
  • Domeny
    Monitoring WWW Monitoruj stronę WWW
    Rejestracja nowej domeny
    • Wyszukiwarka ze sztuczną Inteligencją
    • Domeny uwolnione do rejestracji
    • Pakiet Bezpieczna Domena
    Przeniesienie domeny
    • Transferuj domenę do nazwa.pl
    Wsparcie
    • Monitoring WWW
    • Pomoc Premium
    • Usługi IT
    Opcje
    • Certyfikat SSL
    • Whois Privacy
    • DNS Anycast

    Domeny zarejestrowane w nazwa.pl, dzięki pakietowi „Bezpieczna domena”, zyskują dodatkowe funkcjonalności, które przyczynią się do bezpiecznego działania poczty elektronicznej i stron WWW.

  • Poczta
    Monitoring WWW Monitoruj stronę WWW
    Poczta prywatna i firmowa
    • Konto pocztowe CloudMail
    • Serwer pocztowy CloudMail
    Wsparcie
    • Monitoring WWW
    • Pomoc Premium
    • Usługi IT
    Opcje
    • Adres IP
    • RevDNS
    • 2FA dla poczty
    • Multi SMTP Smarthost
    • Dodatkowy dysk

    Bezpieczna i pojemna poczta e-mail bez spamu i reklam, kompleksowo chroniona za pomocą zabezpieczenia 2FA. Oferuje do 10 TB powierzchni dyskowej i umożliwia przesyłanie wiadomości o rozmiarze nawet 1 GB.

  • Hosting
    Monitoring WWW Monitoruj stronę WWW
    Hosting
    • CloudHosting WWW
    • CloudHosting WordPress
    Hosting Enterprise
    • CloudHosting Enterprise
    • CloudHosting Pay-Per-Use
    Wsparcie
    • Monitoring WWW
    • Pomoc Premium
    • Usługi IT
    Opcje
    • CDN nazwa.pl
    • Certyfikat SSL
    • Adres IP
    • RevDNS
    • Dodatkowy dysk
    • Kopia zapasowa
    • Multi SMTP Smarthost
    • Poczta L/XL/XXL
    • 2FA dla poczty
    • Konwersja obrazów

    Hosting w chmurze wykorzystujący technologię lekkiej wirtualizacji LXC. Zapewnia do 32 vCPU i 10 TB przestrzeni dyskowej, integrację z CDN, ochronę WAF i wsparcie 24/7. Stworzony z myślą o wymagających biznesowych projektach.

  • WordPress
    Monitoring WWW Monitoruj stronę WWW
    Hosting
    • CloudHosting WWW
    • CloudHosting WordPress
    Hosting Enterprise
    • CloudHosting Enterprise
    • CloudHosting Pay-Per-Use
    Wsparcie
    • Monitoring WWW
    • Pomoc Premium
    • Usługi IT
    Opcje
    • CDN nazwa.pl
    • Certyfikat SSL
    • Adres IP
    • RevDNS
    • Dodatkowy dysk
    • Kopia zapasowa
    • Multi SMTP Smarthost
    • Poczta L/XL/XXL
    • 2FA dla poczty
    • Konwersja obrazów

    Hosting w chmurze, wykorzystujący technologię lekkiej wirtualizacji LXC, dostępny z pakietami instalacyjnymi WordPress, takimi jak Strona WWW, blog, Forum i Galeria. Oferuje integrację z siecią CDN, pocztę z 2FA, ochronę anty-DDoS/IPS/WAF oraz wsparcie 24/7.

  • Hosting Enterprise
  • MONITORING WWWMONITORING WWW
    Monitoring WWW Monitoruj stronę WWW
    Monitoring
    • Monitoring WWW

    Monitoring WWW mierzy czas ładowania witryny, sprawdza stan serwera nawet co minutę i wysyła informacje przez SMS oraz e-mail o potencjalnych problemach. Generowane regularnie raporty PDF pozwalają na ocenę kluczowych parametrów związanych z witryną.

  • EMAIL MARKETINGMaile Marketingowe
    Monitoring WWW Monitoruj stronę WWW
    Komunikacja email
    • Email Marketing

    Wysyłaj mailingi za pomocą intuicyjnej platformy Mailer Panel, korzystając z dużej liczby gotowych szablonów wiadomości. Zarabiaj dzięki komunikacji e-mail ze swoimi klientami. Przetestuj usługę za darmo.

  • VPS
    Monitoring WWW Monitoruj stronę WWW
    Virtual Private Server
    • VPS Linux
    • VPS Windows
    Dodatkowe oprogramowanie
    • Licencja DirectAdmin Standard
    Wsparcie
    • Monitoring WWW
    • Pomoc Premium
    • Usługi IT
    Opcje
    • Certyfikat SSL
    • RevDNS
    • CDN nazwa.pl
    • MariaDB
    • PostgreSQL
    • SQL Express
    • MongoDB
    • Redis®*

    Niezawodne serwery VPS z szybkimi procesorami, dyskami SSD NVMe i wirtualizacją KVM. Możliwość wyboru różnych lokalizacji, ochrona przed atakami DDoS oraz gotowość do pracy nawet w 15 sekund.

  • SaaS
    Monitoring WWW Monitoruj stronę WWW
    Bazy danych
    • MariaDB
    • PostgreSQL
    • SQL Express
    • MongoDB
    • Redis®*
    Aplikacje
    • Dysk sieciowy
    Konteneryzacja
    • Kubernetes
    Backup
    • Backup komputera
    • Backup poczty

    Usługi SaaS to automatycznie instalowane i konfigurowane aplikacje i serwery baz danych, gotowe do pracy natychmiast po aktywacji. Pozwalają na szybkie wdrożenia oprogramowania, zapewniając wygodę użytkowania.

  • SSL
    Monitoring WWW Monitoruj stronę WWW
    Certyfikat ECDSA
    • nazwaSSL
    • nazwaSSL Wildcard
    Wsparcie
    • Monitoring WWW
    • Pomoc Premium
    • Usługi IT

    Certyfikaty nazwaSSL z nowoczesnym szyfrowaniem ECDSA P-384 na bazie krzywych eliptycznych. Zapewniają szybsze działanie strony WWW i pozwalają jej osiągnąć lepszą pozycję w wynikach w Google.

  • Przenieś stronę WWW w 24h
Twój koszyk
Promocja: pl – 0 PLN/rok | eu – 10 PLN/rok | com – 40 PLN/rok
Przenieś domenę do nazwa.pl
Posted on 13 listopada 2025

Bezpieczeństwo WordPressa w praktyce

Tagi: bezpieczeństwo CloudHosting hosting IPS WAF WordPress
Bezpieczeństwo WordPressa w praktyce | nazwa.pl

Strony internetowe oparte na WordPressie od lat są celem cyberprzestępców. Popularność tego systemu sprawia, że ataki w niego wymierzone stanowią znaczną część wszystkich zagrożeń w sieci. Webmasterzy i właściciele stron muszą świadomie podchodzić do kwestii ochrony witryn, ponieważ zaniedbania w tym obszarze mogą prowadzić do poważnych konsekwencji.

Zagrożenia i sposoby ochrony WordPressa

Jednym z najczęstszych zagrożeń są ataki typu brute force. Polegają one na próbie odgadnięcia loginu i hasła do kokpitu WordPressa. Choć same w sobie mogą wydawać się nieskuteczne, to przy słabym haśle i braku dodatkowych zabezpieczeń mogą prowadzić do przejęcia strony. Wtyczka Limit Login Attempts Reloaded w darmowej wersji pozwala ograniczyć liczbę prób logowania i tym samym znacząco utrudnić taki atak.

Wordpress | nazwa.pl

Innym problemem są nieaktualne wtyczki i motywy. Każda luka w zabezpieczeniach może zostać wykorzystana do zainfekowania witryny złośliwym oprogramowaniem. Regularne aktualizacje to podstawa ochrony, można dodatkowo skorzystać z darmowej wtyczki Easy Updates Manager, która automatyzuje ten proces i zmniejsza ryzyko zaniedbań.

Niemniej groźne są też ataki typu SQL Injection czy XSS. Mogą one prowadzić do kradzieży danych klientów poprzez zdalne wykonanie kodu z wykorzystaniem znanych luk w WordPressie. W tym zakresie przydatna jest wtyczka Wordfence Security, która w wersji darmowej oferuje zaporę aplikacyjną i skanowanie plików w poszukiwaniu luk bezpieczeństwa.

Intrusion Prevention System

Jednym z kluczowych elementów ochrony stron opartych na WordPressie jest system wykrywania i zapobiegania włamaniom IPS (Intrusion Prevention System). Na serwerach CloudHosting bezpieczeństwo zapewniają wyspecjalizowane urządzenia Fortinet, które monitorują ruch sieciowy w czasie rzeczywistym. Ataki są identyfikowane już na etapie skanowania sieci, czyli zanim zdążą się w ogóle rozpocząć. Co ważne, system IPS doskonale sprawdza się w wykrywaniu i blokowaniu podejrzanego ruchu do baz danych. Dzięki temu, że blokuje próby nieautoryzowanego dostępu lub manipulacji zapytaniami SQL, IPS realnie zmniejsza ryzyko przejęcia strony czy wycieku danych. Cały proces filtrowania odbywa się w ułamkach milisekund, więc zabezpieczenia nie powodują żadnych zauważalnych opóźnień w działaniu stron WWW.

IPS | nazwa.pl

Web Application Firewall na serwerach CloudHosting

Skuteczna ochrona stron WordPress musi odbywać się na wielu poziomach. Poza instalacją dodatkowych wtyczek, pozwalających wzmocnić bezpieczeństwo, systemami anty-DDoS czy ochroną IPS, dobry hosting powinien oferować też WAF (Web Application Firewall). Tak jest właśnie w przypadku usług CloudHosting, w ramach których każdy właściciel witryny może włączyć ochronę WAF z dedykowanymi regułami dla WordPressa. Uruchomienie WAF zajmuje kilka chwil i sprowadza się do aktywacji tej funkcji w CloudHosting Panel. Web Application Firewall zaczyna działać natychmiast. Wszystko odbywa się automatycznie, nic nie trzeba konfigurować.

WAF | nazwa.pl

Bezpieczny WordPress dzięki usługom CloudHosting

Bezpieczeństwo WordPressa to proces ciągły. Webmasterzy muszą stale monitorować swoje strony, reagować na nowe zagrożenia i dostosowywać zabezpieczenia. Darmowe wtyczki i odpowiednio przygotowany, bezpieczny hosting, pozwalają w prosty sposób zwiększyć ochronę witryny i zmniejszyć ryzyko poważnych incydentów.

 
BEZPIECZNY HOSTING DLA WORDPRESSA

Udostępnij:
Share on Facebook Share on Twitter Share on LinkedIn
Coroczne wyróżnienia nazwa.pl zostały przyznane! | nazwa.pl
6 lutego 2025

Coroczne wyróżnienia nazwa.pl zostały przyznane!

Postęp technologiczny nie byłby możliwy bez tych, którzy mają odwagę i determinację, aby realizować ambitne... Postęp technologiczny nie byłby możliwy bez tych, którzy mają odwagę i determinację, aby realizować ambitne cele. Jak co roku, spółka nazwa.pl nagrodziła te podmioty, których aktywność ma niebagatelny wpływ na cyfrowy rozwój Polski. Tegoroczna edycja obejmowała trzy kategorie: Ekspert Edukacji, Ekspert Innowacji oraz Ekspert Inwestycji. Niestandardowo, w ramach ostatniego formatu, postanowiliśmy wyróżnić aż trzech laureatów! Poznaj tegorocznych zwycięzców. Ekspert Edukacji Postęp technologiczny, oprócz niewątpliwych korzyści, niesie ze sobą również nowe formy zagrożeń. Z tego względu, tegoroczny tytuł Eksperta Edukacji przyznaliśmy znanemu chyba wszystkim portalowi niebezpiecznik.pl, który od lat dostarcza cenną wiedzę na temat bezpieczeństwa teleinformatycznego oraz promuje świadome korzystanie z Internetu. Gratulujemy! Ekspert Innowacji Szybki rozwój Sztucznej Inteligencji dokonuje się na naszych oczach. Musimy więc zadbać o to, aby przebiegał on w kierunku, który tak jak teraz, będzie przynosił wymierne korzyści społeczeństwu. Mając to na uwadze, tegoroczne wyróżnienie w kategorii Ekspert Innowacji przyznaliśmy dla Microsoft Polska. Firma została przez nas doceniona za wprowadzanie do gospodarki rozwiązań opartych na AI, których celem jest zwiększanie efektywności procesów biznesowych...
Firma nazwa.pl przyznaje coroczne wyróżnienia
26 stycznia 2021

Dzięki nim Internet jest lepszy! Firma nazwa.pl przyznaje coroczne wyróżnienia

Na początku roku spółka nazwa.pl wręcza nagrody organizacjom, których działania przyczyniają się do rozwoju cyfrowej Polski... Na początku roku spółka nazwa.pl wręcza nagrody organizacjom, których działania przyczyniają się do rozwoju cyfrowej Polski. Firma pragnie w ten sposób wyróżnić podmioty za ich wkład w to, że usługi świadczone w sieci, z roku na rok są na coraz wyższym poziomie, a sam Internet staje się lepszym i bezpieczniejszym miejscem. W tym roku spółka przyznała 6 nagród w kategoriach: Bezpieczeństwo, Innowacje, Edukacja, Inwestycje oraz Badania i Nauka, a także wyróżnienie specjalne. Ekspert Innowacji - EPIX Internet Exchange Wyróżnieniem Ekspert Innowacji został nagrodzony operator ruchu EPIX Internet Exchange za uruchomienie nowej lokalizacji największej niezależnej infrastruktury wymiany ruchu internetowego w Polsce. Dzięki EPIX Poznań przedsiębiorcy i osoby prywatne z zachodniego regionu Polski otrzymują szybszy i efektywniejszy dostęp do kluczowych zasobów Internetu, takich jak allegro.pl, nazwa.pl, onet.pl czy też wp.pl. Ekspert Bezpieczeństwa - Atman Laureatem nagrody Ekspert Bezpieczeństwa zostaje Atman, jeden z liderów rynku usług Data Center w Europie Środkowo-Wschodniej. Ponad 20 lat doświadczenia Atman w zakresie ochrony i przechowywania informacji wraz z rozbudowaną infrastrukturą zapewnia, że dane wszystkich klientów są bezpieczne i dostępne o każdej porze dnia i nocy....
jak wybrać motyw na wordpressa?
28 maja 2020

Jak wybrać odpowiedni motyw WordPress?

Tworzenie strony internetowej opartej na skrypcie WordPress warto rozpocząć od wyboru motywu. Może się to wydawać... Tworzenie strony internetowej opartej na skrypcie WordPress warto rozpocząć od wyboru motywu. Może się to wydawać trudne, ponieważ liczba motywów, szczególnie płatnych, jest olbrzymia. Dlatego też przygotowaliśmy kilka wskazówek, które mogą ułatwić wyłowienie w morzu propozycji tej odpowiedniej. Gdzie szukać motywów? Możemy się zdecydować na darmowy lub płatny motyw. Darmowe motywy znajdziemy na takich stronach jak: - Wordpress.org, - justfreethemes.com, - Template Monster, - na blogach i w serwisach zajmujących się tematyką WordPressa. Płatne motywy kupimy w sklepach rodzaju ThemeForest czy wspomnianego Template Monster. Motyw WordPress płatny czy darmowy? Koszt płatnych motywów to zazwyczaj od 19 do 50 euro. Decydując się na nie, mamy większy wybór oraz możemy liczyć na wsparcie techniczne, regularne aktualizacje i dodatkowe wtyczki. Zaletą płatnych motywów jest też to, że możemy wyszukać motywy pod kątem interesujących nas funkcji. Korzystając z płatnego motywu mamy szansę...
jak stworzyć landing page
24 października 2019

Jak stworzyć dobry landing page?

Landing page (inaczej strona lądowania) to jedyny sposób na uzupełnienie kampanii reklamowej. Odsyłanie użytkownika na... Landing page (inaczej strona lądowania) to jedyny sposób na uzupełnienie kampanii reklamowej. Odsyłanie użytkownika na stronę główną firmy sprawia, że ma on zbyt dużo możliwości wyboru oraz widzi nadmiar rozpraszających go elementów. Koniec końców opuszcza stronę. Jak zatem zaprojektować landing page, aby zmaksymalizować skuteczność kampanii? Jeden, wyraźny cel Tworząc landing page, powinniśmy najpierw zdefiniować cel projektowania strony. Innymi słowy, należy określić, jakich zachowań oczekujemy od klienta. Dopiero wtedy możemy zdefiniować sposób, w jaki doprowadzimy go do zamierzonego celu. Strona lądowania powinna być skoncentrowana na tylko jednym celu. Celem landing page jest jak najwyższa konwersja. Wyznaczenie stronie więcej niż jednego celu zmniejszy siłę jej działania, ponieważ przekaz się rozmyje. Spójność komunikacji między reklamą a landing page Landing page powinien być przedłużeniem treści reklamy lub wiadomości e-mail, za pośrednictwem których klient trafił na stronę. Każda wartość, którą w nich komunikujemy (np. rabat), powinna pojawić się także na stronie. Wszelka niekonsekwencja w przekazie zostanie od razu wychwycona przez klienta i może zostać uznana za brak wiarygodności oferty. Skutkiem będzie wysoki współczynnik odrzuceń strony...
przeprojektowanie sklepu
18 lipca 2019

Kiedy warto przeprojektować wygląd sklepu

Masz wrażenie, że strona Twojego sklepu już Ci się „opatrzyła”? Nic dziwnego, masz z nią kontakt na co dzień. Może Cię to skłonić... Masz wrażenie, że strona Twojego sklepu już Ci się „opatrzyła”? Nic dziwnego, masz z nią kontakt na co dzień. Może Cię to skłonić do decyzji o zmianie jej wyglądu, ale lepiej dwa razy się zastanów, zanim to zrobisz. Dowiedz się, jakie czynniki powinny mieć dla Ciebie znaczenie w kwestii layoutu sklepu i kiedy warto go przeprojektować. Czy powinno być ładniej? Widząc nowo powstające, konkurencyjne sklepy możesz czasem odnieść wrażenie, że Twój własny wygląda przy nich zwyczajnie „staro”. Jednak zmiana projektu na nowocześniejszy i bardziej zgodny z bieżącą modą, niekoniecznie jest dobrym pomysłem. Przyzwyczajenia klientów odgrywają bardzo dużą rolę w ich doświadczeniu zakupów, przez co radykalne zmiany layoutu są bardzo ryzykowne. Klient, wchodząc na Twoją stronę zamiast bezpiecznego, znajomego miejsca, zobaczy nagle nowe, obce środowisko. Jeżeli ponadto w jego pamięci nie ugruntowała się wystarczająco mocno nazwa Twojej marki, może uznać, że znalazł się w zupełnie innym sklepie. Dlatego za decyzją o zmianie layoutu nie powinny stać jedynie względy estetyczne. Co prawda klient może odbierać odświeżony sklep jako nowocześniejszy, ale to nie przyjemność obcowania z estetyczną stroną jest najważniejsza w doświadczeniu zakupowym. Liczy się przede wszystkim funkcjonalność witryny. Nie chcemy tu jednak zniechęcać Cię do przeprojektowania layoutu sklepu, jeśli pod względem estetycznym znacznie odbiega od tego, jak wyglądają witryny konkurencji. Dla UX, o którym poniżej, te walory również mają znaczenie. Na zmiany mające na celu...
darmowe motywy na wordpress
24 czerwca 2019

Gdzie szukać darmowych motywów dla WordPressa

Aby zbudować profesjonalnie wyglądającą stronę na WordPressie, niekoniecznie musisz kupować motyw lub płacić za stworzenie... Aby zbudować profesjonalnie wyglądającą stronę na WordPressie, niekoniecznie musisz kupować motyw lub płacić za stworzenie własnego. W sieci nie brakuje dobrej jakości darmowych propozycji. Gdzie je znajdziesz? Dla kogo darmowy szablon? Oczywiście szukanie darmowych motywów to rozwiązanie dla oszczędnych. Tych płatnych jest większy wybór oraz możesz liczyć na wsparcie techniczne, aktualizacje oraz gratisowe pluginy. Z kolei motyw pisany na zamówienie w będzie skrojony pod Twoje potrzeby oraz nie znajdą się w nim zbędne „fajerwerki”, które mogą wpłynąć na szybkość działania strony oraz stopień trudności jej obsługi. Dodatkowe, zaawansowane pluginy lub spersonalizowany motyw mogą nie być Ci potrzebne, jeśli chcesz stworzyć np. prostą stronę wizytówkową lub bloga. Darmowe motywy bez problemu wystarczą do budowy takich witryn a gratisowe wtyczki najczęściej mają swoje darmowe odpowiedniki. Gdzie znajdziesz bezpłatne motywy? - WordPress.org - na stronie WordPressa darmowe motywy możesz wyszukiwać na podstawie rodzaju strony (np. blog, strona firmowa itp.) lub schematu jej budowy. Dostęp do wyszukiwarki motywów masz również z poziomu swojego panelu administracyjnego strony na WordPressie, gdzie możesz od razu je zainstalować. - justfreethemes.com - jest tu ponad 1200 darmowych motywów z podziałem na kategorie: biznes, e-commerce, blogi czy portfolio fotograficzne. - Template Monster - w sklepie obok płatnych motywów jest także spory dział z darmowymi. Wyszukiwanie umożliwia szereg kategorii...
Kategorie artykułów
  • Email Marketing(23)
  • Optymalizacja(4)
  • Hosting, Domeny(293)
  • CDN(43)
  • WordPress(91)
  • e-Sklep(71)
  • Backup(28)
  • Poczta(43)
  • VPS(27)
  • Internet i technologia(177)
  • Webmastering(59)
  • Bez kategorii(5)
  • nazwa.pl Pomoc

    Korzystasz z usług nazwa.pl? Opowiedz o swoich doświadczeniach, zadaj pytanie innym w grupie nazwa.pl Pomoc.

    Dołącz do grupy
  • WordPress Pomoc

    Masz problem z WordPressem i szukasz rozwiązania? Zapraszamy do grupy WordPress Pomoc.

    Dołącz do grupy
  • Hosting Polska

    Chcesz wiedzieć więcej o hostingu? A może jesteś specjalistą w tej dziedzinie? Zapraszamy na Hosting Polska.

    Dołącz do grupy
  • test2speed.pl

    Zastanawiasz się, czy Twoja strona działa wystarczająco szybko? Sprawdź to, a potem zaprezentuj swój wynik!

    Dołącz do grupy
O firmie
  • Informacje ogólne
  • Data Center
  • Scrubbing Center
  • Technologia CloudHosting
  • Serwery CloudHosting
  • PHP i Bazy danych
  • Looking Glass
  • Zarząd spółki
  • Biuro prasowe
  • Kariera w nazwa.pl
  • Kontakt
Produkty
  • Domeny
  • Poczta biznesowa
  • Hosting z CDN
  • WordPress z CDN
  • CloudHosting Enterprise
  • Monitoring WWW
  • Email Marketing
  • VPS
  • Cloud Backup
  • Mail Backup
  • SaaS
  • CDN nazwa.pl
  • SSL
  • Usługi IT
Centrum Pomocy
  • Blog
  • Przenieś stronę WWW w 24h
  • Testuj szybkość WWW
  • Pomoc
  • Parametry bezpieczeństwa
  • Zasady rejestracji domen
  • Narzędzia
  • Regulaminy
  • Cenniki
  • Biuro prasowe
  • Polityka prywatności
  • Formularz DSA
  • RODO
Program Partnerski 50% prowizji

ISO Pobierz z Panelu Klienta swój kod rabatowy Programu Partnerskiego. Twoi znajomi będą mogli kupować usługi nazwa.pl ze zniżką 20%, a Ty zyskasz wynagrodzenie aż do 50% od wpłat za poleconą usługę.

ISO
Kontakt 24/7
  • 22 454 48 10 (tel. komórkowe)
  • 801 33 22 33 (tel. stacjonarne)
  • kontakt@nazwa.pl
  • Facebook nazwa.pl
  • Twitter nazwa.pl
  • Instagram nazwa.pl
test2speed
Informacja o najniższej cenie dla oferty, która obowiązywała w okresie 30 dni przed wprowadzeniem obniżki, wskazana jest w odpowiednim Regulaminie promocji. © 2026 NetArt Group. Wszelkie prawa zastrzeżone.